Ο RSV είναι ένας αρκετά κοινός ιός, που προκαλεί ήπιες λοιμώξεις του αναπνευστικού, που μοιάζουν με το κοινό κρυολόγημα. Είναι τόσο συνηθισμένος που θεωρείται ότι τα όλα παιδιά κάτω των 2 ετών έχουν νοσήσει από RSV τουλάχιστον μια φορά στη ζωή τους.
Στη μεγάλη πλειοψηφία των ασθενών η νόσος περνάει ήπια, με λίγα συμπτώματα, όπως συνάχι, βήχα και πυρετό. Σε ευπαθείς ομάδες όμως, όπως είναι τα νεογνά και τα βρέφη, καθώς και οι ηλικιωμένοι με υποκείμενα νοσήματα, μπορεί να προκαλέσει βαριές λοιμώξεις, όπως βρογχιολίτιδα και πνευμονία, που συνήθως χρειάζονται νοσηλεία.
Έξαρση του ιού συνήθως παρατηρείται κατά τη διάρκεια του φθινοπώρου και του χειμώνα, με κύριους μήνες τον Δεκέμβριο και τον Ιανουάριο. Σε παιδιά κάτω του ενός έτους είναι η πιο συχνή αιτία βρογχιολίτιδας και πνευμονίας.
Νέες εξελίξεις στην αντιμετώπιση του αναπνευστικού συγκυτιακού ιού (RSV)
Από 1η Νοεμβρίου 2025, τέθηκε σε ισχύ μια σημαντική αλλαγή στο Εθνικό Πρόγραμμα Εμβολιασμών, η οποία προβλέπει τη δωρεάν χορήγηση μονοκλωνικού αντισώματος έναντι του RSV (Nirsevimab – Νιρσεβιμάμπη) σε:
- Όλα τα μωρά που θα γεννηθούν σε περίοδο έξαρσης του RSV, των οποίων οι μητέρες δεν εμβολιάστηκαν κατά την κύηση.
- Σε παιδιά έως 2 ετών που πάσχουν από σοβαρά προβλήματα υγείας, όπως βρογχοπνευμονική δυσπλασία, κυστική ίνωση ή καρδιοπάθειες.
Το εμβόλιο κατά του RSV στην εγκυμοσύνη
Το εμβόλιο έναντι του RSV είναι ένα σχετικά πρόσφατο εμβόλιο, το οποίο χορηγείται σε εγκύους 32 έως 36 εβδομάδων, που αναμένεται να γεννήσουν σε περίοδο έξαρσης του ιού, δηλαδή μεταξύ Μαρτίου και Οκτωβρίου. Χορηγείται σε μία μόνο δόση και προτιμάται να γίνεται πριν από την περίοδο έξαρσης του RSV, δηλαδή το φθινόπωρο ή στις αρχές του χειμώνα.
Το εμβόλιο είναι ασφαλές τόσο για τη μητέρα όσο και για το έμβρυο, προσφέροντας προστασία στο νεογνό τους πρώτους κρίσιμους μήνες της ζωής του. Το αποτέλεσμα του εμβολιασμού της εγκύου είναι η παραγωγή αντισωμάτων από τη μητέρα, τα οποία στη συνέχεια περνούν παθητικά στο έμβρυο μέσω του πλακούντα. Έτσι, το μωρό αποκτά παθητική ανοσία για τους πρώτους 5 με 6 μήνες της ζωής του, όταν είναι πιο ευάλωτο στον ιό RSV και το ανοσοποιητικό του σύστημα δεν έχει ακόμη αναπτυχθεί πλήρως.
Τι είναι το μονοκλωνικό αντίσωμα έναντι του αναπνευστικού συγκυτιακού ιού (RSV)
Το μονοκλωνικό αντίσωμα RSV (Nirsevimab/Νιρσεβιμάμπη) δεν είναι εμβόλιο με την παραδοσιακή έννοια, δηλαδή δεν διεγείρει το ανοσοποιητικό σύστημα του βρέφους για να φτιάξει αντισώματα. Είναι έτοιμο προστατευτικό αντίσωμα, με μακρά διάρκεια δράσης, που δίνει άμεση ανοσία στο βρέφος (ανοσία που λέγεται παθητική ανοσία) και προστατεύει το μωρό από το να αρρωστήσει σοβαρά. Δίνεται με ένεση στον μηρό (όπως τα εμβόλια) και μπορεί να χορηγηθεί ταυτόχρονα με τα εμβόλια ρουτίνας της βρεφικής ηλικίας χωρίς πρόβλημα.
Σε ποια βρέφη χορηγείται το εμβόλιο κατά του RSV
- Συστήνεται σε ΟΛΑ τα νεογνά που θα γεννηθούν από 1 Νοεμβρίου και έως 31 Μαρτίου που η μητέρα τους δεν είχε εμβολιαστεί έναντι του RSV κατά την εγκυμοσύνη. Η σύσταση είναι τα νεογνά να λαμβάνουν 1 δόση Nirsevimab πριν την έξοδο από το Μαιευτήριο. Εάν αυτό δεν είναι εφικτό, συστήνεται η ανοσοποίηση με Nirsevimab να γίνει το ταχύτερο δυνατό και κατά προτίμηση εντός των πρώτων 7 ημερών της ζωής.
- Συστήνεται σε βρέφη ηλικίας κάτω των 6 μηνών με παράγοντες κινδύνου για σοβαρή λοίμωξη από RSV που η μητέρα τους δεν είχε εμβολιαστεί έναντι του RSV κατά την εγκυμοσύνη. Χορηγείται σε μία δόση στην αρχή της περιόδου RSV (δηλαδή τον Νοέμβριο).
- Συστήνεται σε βρέφη και παιδιά ηλικίας 6 έως <24 μηνών με παράγοντες κινδύνου για σοβαρή λοίμωξη από RSV. Χορηγείται σε μία δόση (που γίνεται με ενδομυϊκή χορήγηση σε 2 διαφορετικά ανατομικά σημεία) στην αρχή της περιόδου RSV (δηλαδή τον Νοέμβριο).
Παράγοντες κινδύνου για σοβαρή λοίμωξη από RSV
- Πρόωρα νεογνά με ηλικία κύησης κάτω των 32 εβδομάδων
- Βρογχοπνευμονική δυσπλασία (ΒΠΔ)
- Σοβαρή ανοσοκαταστολή
- Κυστική ίνωση ή άλλα σύνδρομα με βαριά πνευμονοπάθεια
- Αιμοδυναμικά σημαντική συγγενής καρδιοπάθεια
- Τρισωμία 21
- Σοβαρή νευρολογική διαταραχή που επηρεάζει την αναπνευστική λειτουργία
Οφέλη της χορήγησης του μονοκλωνικού αντισώματος
- Μειώνει σημαντικά τις πιθανότητες για σοβαρή νόσηση και επιπλοκές
- Προστατεύει από νοσηλεία λόγω βρογχιολίτιδας ή πνευμονίας
- Είναι ασφαλές και καλά ανεκτό
- Χορηγείται δωρεάν από το 2025 μέσω του Εθνικού Προγράμματος Εμβολιασμών
Συμβουλή παιδιάτρου για την προστασία κατά του RSV
Η πρόληψη είναι το πιο ισχυρό μας «όπλο». Ενημερωθείτε έγκαιρα από τον παιδίατρο ή τον γυναικολόγο σας για τον κατάλληλο χρόνο εμβολιασμού και τη χορήγησης του μονοκλωνικού αντισώματος. Με την προστασία έναντι του RSV, κάνουμε ένα βήμα μπροστά για την υγεία των πιο ευάλωτων — των νεογνών μας.
